Vakantiedagen berekenen

Hoe bereken je je vakantiedagen?

Iedere werknemer in Nederland heeft recht op betaald verlof, oftewel vakantiedagen. Dit recht is vastgelegd in de wet en vaak uitgebreid in je arbeidsovereenkomst of cao. Het is belangrijk om te weten hoeveel dagen je hebt opgebouwd, hoeveel je nog kunt opnemen en wat er gebeurt met je dagen als je uit dienst gaat. Deze tool helpt je om snel een nauwkeurige berekening te maken.

Wettelijk minimum en contractuele dagen

De wet (Burgerlijk Wetboek, artikel 634) geeft een minimum aantal vakantie-uren: vier keer het aantal uren dat je per week werkt. Dit zijn de zogenaamde wettelijke vakantie-uren. Werk je bijvoorbeeld 36 uur per week, dan heb je recht op minimaal 4 x 36 = 144 vakantie-uren. Om dit om te rekenen naar dagen, moet je weten hoeveel uur je gemiddeld per dag werkt. Bij een 8-urige werkdag komt 144 uur overeen met 18 dagen. Veel werkgevers bieden meer dagen aan via de arbeidsovereenkomst of een cao, bijvoorbeeld 25 of zelfs 30 dagen. Je hebt altijd recht op het hoogste aantal: het wettelijke minimum (omgerekend naar dagen) of het aantal contractuele dagen.

Opbouw naar rato

Begin je niet op 1 januari met werken, dan bouw je je vakantiedagen naar rato op. Dit betekent dat je voor het eerste jaar een evenredig deel krijgt van je jaarlijkse recht, gebaseerd op het aantal gewerkte dagen. De wet schrijft geen specifieke methode voor, maar een proratering op basis van dagen is het meest nauwkeurig. Stel, je start op 1 april (dag 91 van het jaar) en hebt recht op 20 vakantiedagen per jaar bij een 40-urige werkweek. Over de resterende 275 dagen van het jaar bouw je dan (275/365) * 20 = ongeveer 15,07 dagen op. In de praktijk wordt dit vaak afgerond. De berekening in deze tool gebruikt een exacte dagproratering, waarbij zowel de startdag als de peildag worden meegerekend.

Verjaring van vakantiedagen

Vakantiedagen kunnen vervallen, dit heet verjaring. Sinds een wetswijziging (BW 7:640a) geldt er een onderscheid. Voor vakantiedagen die zijn opgebouwd vóór 1 januari 2023 geldt een lange verjaringstermijn van vijf jaar na het einde van het jaar waarin ze zijn opgebouwd. Voor dagen opgebouwd in 2023 of later geldt een veel kortere termijn: ze moeten worden opgenomen of uitbetaald uiterlijk op 1 juli van het jaar volgend op het jaar van opbouw. Dagen die je in 2025 opbouwt, moeten dus uiterlijk op 30 juni 2026 zijn opgenomen of uitbetaald. Let op: deze regels gelden voor de wettelijke vakantiedagen. Voor extra contractuele dagen kunnen andere (langere) termijnen gelden, zoals de algemene verjaringstermijn van 5 jaar. Raadpleeg je arbeidsovereenkomst.

Een uitgewerkt voorbeeld

Laten we het geval van Eva bekijken. Eva werkt 32 uur per week (4 dagen van 8 uur) en heeft volgens haar cao recht op 24 vakantiedagen per jaar. Ze trad in dienst op 15 maart 2026. Op 1 november 2026 wil ze weten hoeveel dagen ze nog over heeft en heeft ze dit jaar al 8 dagen opgenomen.
Eerst het wettelijk minimum: 4 x 32 = 128 vakantie-uren. Bij een werkdag van 8 uur is dat 128 / 8 = 16 dagen. Haar contractuele recht (24 dagen) is hoger, dus dat geldt. Haar jaarlijkse recht is dus 24 dagen.
Haar opbouw voor 2026: Ze werkt vanaf 15 maart tot 1 november. Het aantal dagen tussen 15 maart en 1 november (inclusief beide dagen) is 232 dagen. Haar opbouw is (232 / 365) * 24 = ongeveer 15,25 dagen. Na afronding op één decimaal is dit 15,3 dagen. Ze heeft er 8 opgenomen, dus ze heeft nog 7,3 dagen over om op te nemen in 2026. Haar dagen die ze in 2026 opbouwt, vervallen op 1 juli 2027.

Bij beëindiging van het dienstverband

Als je uit dienst gaat, moet je werkgever alle nog niet opgenomen vakantiedagen uitbetalen. De berekening houdt dan rekening met de volledige duur van je dienstverband, proraterend per dag. Voor elk gewerkt dagdeel bouw je een fractie van je jaarlijks recht op. Van het totaal worden de reeds opgenomen dagen afgetrokken. Het uit te betalen bedrag is gebaseerd op je laatstverdiende salaris. Het is verstandig om deze berekening zelf te controleren, vooral bij ontslag of een vaststellingsovereenkomst.

Veelvoorkomende situaties

• Parttime werken: Je recht wordt altijd naar rato berekend. Een fulltime recht van 25 dagen wordt bij een 20-urige werkweek (en een 8-urige dag) ongeveer 12,5 dagen. Let op: het wettelijk minimum wordt altijd in uren uitgedrukt.
• Wijziging in arbeidsduur: Als je tijdens je dienstverband meer of minder uren gaat werken, verandert je recht op vakantiedagen vanaf dat moment. De berekening wordt dan complexer; splits de periode voor en na de wijziging.
• Langdurige ziekte: Tijdens ziekte bouw je gewoon vakantiedagen op, tenzij anders is afgesproken. Het recht blijft bestaan.
• Geen contractuele dagen ingevuld: Als je geen contractuele dagen invult, gebruikt de calculator alleen het wettelijk minimum omgerekend naar dagen.

Volgende stap: een officieel verzoek

Als je uit dienst bent gegaan en je werkgever heeft nog niet alle openstaande vakantiedagen en vakantiegeld uitbetaald, is het tijd voor formele actie. Een Brief verzoek tot eindafrekening is het juiste document. Hierin vraag je schriftelijk en gedocumenteerd om betaling van alle resterende bedragen, zoals het laatste salaris, vakantiegeld en de waarde van ongebruikte vakantiedagen. Het opstellen van een duidelijke brief zorgt voor een goede onderbouwing en kan helpen bij eventuele geschillen. Deze calculator kan het aantal ongebruikte dagen voor je berekenen om in de brief te verwerken.